Cách xác định quy tắc xuất xứ để hưởng thuế ưu đãi FTA?

Quy tắc xuất xứ FTA là gì?

Quy tắc xuất xứ trong hiệp định thương mại tự do (FTA) xác định điều kiện để hàng hóa được coi là có xuất xứ của một nước thành viên và đủ điều kiện hưởng ưu đãi thuế quan. Mỗi hiệp định có thể quy định các tiêu chí và thủ tục khác nhau. Vì vậy, doanh nghiệp không nên áp dụng một quy tắc chung cho tất cả thị trường hoặc mặc định rằng hàng được sản xuất tại Việt Nam luôn đáp ứng điều kiện xuất xứ ưu đãi.

Bước đầu tiên: xác định mã HS và hiệp định áp dụng

Trước tiên, xác định mã HS chính xác của sản phẩm xuất khẩu và thị trường nhập khẩu. Tiếp theo, kiểm tra xem giữa Việt Nam và thị trường đó có hiệp định thương mại nào đang có hiệu lực, đồng thời xác định hiệp định mà doanh nghiệp muốn sử dụng. Một sản phẩm có thể chịu các mức thuế và quy tắc xuất xứ khác nhau tùy hiệp định, nên cần so sánh cả mức thuế lẫn điều kiện chứng minh xuất xứ.

Các tiêu chí xuất xứ thường gặp

Các tiêu chí phổ biến gồm hàng hóa có xuất xứ thuần túy hoặc được sản xuất hoàn toàn tại một nước; chuyển đổi mã số hàng hóa theo yêu cầu; đạt tỷ lệ hàm lượng giá trị khu vực hoặc nội địa tối thiểu; hoặc thực hiện công đoạn sản xuất cụ thể. Một số sản phẩm có quy tắc riêng hoặc yêu cầu kết hợp nhiều tiêu chí. Doanh nghiệp phải kiểm tra đúng quy tắc áp dụng cho mã HS của hàng hóa trong hiệp định liên quan.

Thu thập chứng từ chứng minh xuất xứ

Hãy lưu hồ sơ mua nguyên liệu, thông tin nhà cung cấp, hóa đơn, định mức nguyên liệu, quy trình sản xuất và chứng từ nhập khẩu đối với nguyên liệu không có xuất xứ. Khi cần, các tài liệu này giúp xác định liệu sản phẩm có đáp ứng quy tắc xuất xứ hay không. Doanh nghiệp cũng cần chuẩn bị chứng từ xuất xứ theo đúng hình thức được hiệp định cho phép, đồng thời bảo đảm dữ liệu trên chứng từ thống nhất với hóa đơn và lô hàng thực tế.

Kiểm tra trước khi yêu cầu ưu đãi thuế

Trước khi phát hành chứng từ xuất xứ hoặc yêu cầu khách hàng áp dụng thuế ưu đãi, hãy kiểm tra quy tắc sản phẩm, mức thuế tại thời điểm nhập khẩu, điều kiện vận chuyển và yêu cầu về chứng từ. Nếu có nhiều nguồn nguyên liệu hoặc công đoạn gia công ở nhiều nước, cần đánh giá kỹ cách tính xuất xứ. Có thể tra cứu thông tin thị trường EU tại https://trade.ec.europa.eu/access-to-markets/ và tham khảo hướng dẫn của Bộ Công Thương Việt Nam tại https://moit.gov.vn/.